home Elementy wyposażenia mieszkania Wymiarowanie elementów

Wymiarowanie elementów

Przed przystąpieniem do cięcia drewna należy narysować na płycie wszystkie elementy projektowanego mebla, wykładziny lub obudowy. Warto wiedzieć, że po tej stronie płyty, na której się rysuje będą równe linie przecięcia, po stronie przeciwnej natomiast – trochę uszkodzone. Wynika to z konstrukcji zębów piły. Narzędzie to ma ruch jałowy do góry i ruch pracy na dół. Trzeba więc tak zaprojektować ułożenie elementów, aby ich płaszczyzny, które w przyszłości będą bardziej eksponowane, miały dokładniejsze linie przecięcia.
Układ elementów powinien być taki, aby przy zachowaniu prawidłowego kierunku słojów drewna uzyskać jak najmniej odpadów. Podejmując decyzję, jaki ma być kierunek włókien drewna, należy rozważyć kilka spraw. Trzeba przede wszystkim wiedzieć, w jakim kierunku element będzie pracował; drewno bowiem ma większą wytrzymałość na zginanie po linii prowadzonej wzdłuż słoja. Przy płytach i sklejkach należy wziąć pod uwagę warstwę zewnętrzną, ponieważ pracuje ona najefektywniej. Ważne są również względy estetyczne. Z elementem podłużnym — odpowiednio wytrzymałym — łączy się często element zbliżony do kwadratu, w którym układ włókna ze względów konstrukcyjnych jest w zasadzie obojętny. Kierunek słojów tego elementu powinien harmonizować z elementem podstawowym.


Przy montowaniu płyty lub skrzynki, a także w przypadku wykonywania mebla, który ma być umieszczony we wnęce muru, trzeba zachować kąty proste. Mebel powinien być prostokątny, a ewentualne niezgodności z krawędzią muru zakrywa się listwami już po osadzeniu mebla. Płyta rzadko występuje jako samodzielny element, na ogół jest montowana w zespole, tworząc płaszczyznę lub układ przestrzenny. Zachowanie kąta prostego jest niezmiernie ważne, ze względu na sumowanie się błędów. Występuje to szczególnie wyraźnie przy konstrukcjach przestrzennych, które po zmontowaniu okazują się wówczas silnie zwichrowane. Prostowanie takiego elementu nie da żadnych rezultatów, ponieważ naprężenia wynikające z montażu źle wyciętych płaszczyzn, spowodują trwałe odkształcenie drewna.
Przy rysowaniu poszczególnych elementów na płycie niezbędnym narzędziem — oprócz linijki i ołówka — jest również duża ekierka. Przy wyznaczaniu większych elementów warto sprawdzić kąty proste na zasadzie porównania dwóch przekątnych. Następnie istotną pracą jest uwzględnienie faktu, że element wymierzony i narysowany nawet bardzo dokładnie, po wycięciu okazuje się o 2-3 mm mniejszy od żądanego. Strata wymiaru jest równa szerokości cięcia, która wynika nie z grubości blachy, z której jest wykonana piła, lecz z rozstawienia jej zębów. Uwzględniając różnice wymiarów elementów przy cięciu drewna, należy jeszcze zwrócić uwagę, że w elemencie skrajnym, narysowanym na krawędzi płyty, ubytek będzie o połowę mniejszy niż w elemencie środkowym. Dla uzyskania prawidłowych wymiarów konieczne jest dodanie do każdego boku 1-4 mm, w zależności od usytuowania elementu na płycie i rodzaju płyty.
W przypadku gdy cięcia są długie, przy wyznaczaniu prostej linii można posłużyć się zamiast linią i ołówkiem — napiętym sznurkiem przetartym kolorową kredą. Biorąc za podstawę tylko krawędź płyty bez wyznaczania prostych linii, można zawsze popełnić błąd, wynikający choćby z nierówności krawędzi płyty. Sznurek należy dokładnie napiąć na dwóch skrajac i płyty, następnie uchwycić palcami w środku długości, odciągnąć go silnie i puścić. Sprężynujący sznurek uderzy w płaszczyznę płyty dokładnie po linii prostej i wyznaczy kreskę kredą, którą był przedtem przetarty. Linię tę należy utrwalić ołówkiem, ponieważ kreda łatwo się ściera.